REDŁA - Strona szkoły w Redle

Idź do spisu treści

Menu główne:

    Redło (niemieckie Redel) położone jest 13 kilometrów na wschód od Świdwina, prawie w połowie połączenia kolejowego Świdwin - Połczyn Zdrój.  Redła Redło leży nad  strumieniem Grudzianka (niemiecki odpowienik – Hagelbach). Na wschód od Redła płynie natomiast rzeka Mogilica, do której uchodzi Grudzianka.
W pobliżu Redła znajduje się cmentarzysko z epoki brązu. Na wiek IX – XI jest datowane inne grodzisko znalezione nieopodal wsi.. Razem na obszarze miejscowości stwierdzono 17 stanowisk archeologicznych w tym : dwa cmentarzyska kultury przeworskiej, jedno cmentarzysko gr. dębczyńskiej, cztery punkty osadnicze, pięć śladów osadniczych ze starożytności oraz dwa punkty osadnicze i pięć śladów osadniczych ze średniowiecza.
    Redło założone zostało w 1450 roku przez ród szlachecki Redel, na miejscu starej osady. Istnieją zapisy mówiące o starej kaplicy z połowy XVI wieku, która to prawdopodobnie w czasach wojny trzydziestoletniej uległa zniszczeniu. W 1652 roku dawni właściciele Redła Adrian Kiessen i Kohne Redel ufundowali  Dom Boży, który to w 1846 ze względu na zagrożenie zawaleniem zburzono. Nowo wybudowany kościół wyświęcono w roku 1859. W końcu XIX wieku we wnętrzu kościoła znajdowała się granitowa chrzcielnica oraz dzwon z 1602 roku.
     Pod koniec XVII wieku wymienia się w Redle trzech właścicieli Jesko von Redel, Rüdiger von Kriesen i Otto Casimir von Glasenapp. W roku 1782 znajdował się tu folwark, owczarnia, sześciu chłopów, dwóch zagrodników, karczma, kuźnia, 17 domów i jeden bakałarz (nauczyciel). Według spisu z roku 1843 Redło zamieszkiwało 236 mieszkańców. W roku 1856 pojawia się informacja o dobrach szlacheckich; mówiąca o czterech chłopach pańszczyźnianych jak i dwóch półpańszczyźnianych. Właścicielem majątku był w tym czasie Arthur von Manteuffel. W spisie wymienia się 338 mieszkańców, 32 budynki, jedną gorzelnię, wiatrak i cegelnię. W obszar Redła wchodzą w tym czasie również folwarki Groß i Klein Schenkengut (obecnie teren wschodniego Szeligowa) jak i Kirchdorf. W roku 1881 wybudowano agenturę pocztową (w tym czasie prywatne podwody łączyły Redło ze Świdwinem). Połączenie kolejowe ze Świdwinem oddano do użytku w grudniu 1896 roku a z Połczynem pierwszego maja 1897 roku.
     Pod koniec wieku XIX po północnej stronie wsi (w okolicy współczesnej szkoły) założono nowy cmentarz a około roku 1890 pobudowano kaplicę cmentarną na starym cmentarzu - funkcjonującym do chwili obecnej.
  Na początku XX wieku w roku 1900 rozparcelowano dla osadnictwa majątek ziemski o powierzchni 698 ha.
W roku 1913 w Redle istniała już szkoła o dwóch nauczycielach.
     Gmina wiejska Redło powstała w roku 1928 z dotychczasowych gmin: Redło i rozwiązanego obszaru dworskiego Wardyń Dolny. Następujące nazwy gruntów można odnaleźć w dokumentach z 1858 roku: Kamp, Kalkkuhle, Ketelkuhle, Kieskuhle, Rohrteich, Stakenteich, Blankmoor, „Zamek” z „Parkiem” (dwór z resztkami stumorgowego parku), Sandkuhle, Kolberger Bruch, Wurt, Lunschen, Wurtberg,  Halbäck Franzosenkuhle i Franzosengrab (stary dół z masą kamieni, pod którymi miały zostać pogrzebane: francuska broń jak i resztki kości, znalezione około 1890 roku, podczas prac ziemnych). W tym dole mają spoczywać żołnierze napoleońcy, którzy zginęli w 1812 roku w czasie marszu wojsk francuskich na Rosję. Zginęli oni w potyczce z huzarami Schilla, która odbyła się na leżącym pomiędzy Redłem a Żołędnem wzgórzu Kamp. Na tym właśnie wzgórzu znaleziono francuski karabin kapiszonowy (prezentowany poniżej), który potwierdza prawdziwość owej relacji.


Przedmioty znalezione w Redle i jego okolicach.

   Ostatnimi właścicielami Redła byli gospodarze ziemscy: August Beilfuß, Reinhard Beilfuß i Friedrich Modey z gospodarstwami o wielkości około 25-ciu hektarów, jak i Herbert Keup, Emil Marquardt oraz Hugo von Mellenthin (pałac za torami - "Mellentyna") z gospodarstwami od 83 do 103 hektarów. Lekka i średnio ciężka ziemia umożliwiała intensywną hodowlę bydła. W związku z relatywnie odległym położeniem od najbliższego miasta, osiedliło się tu wielu rzemieślników i handlowców zaopatrujących Redło. Obok gorzelni produkującej alkohol i płatki ziemniaczane pod kierownictwem mistrza Ueckera (teren pomiędzy obecnymi domami państwa Balcerzak i Olenkowicz) znajdowała się również w Redle mleczarnia (budynek byłej biblioteki obok sklepu), w której to rodzina Henkel wraz z pracownikami, przerabiała mleko z okolicznych miejscowości, produkując miedzy innymi własny ser. Innymi zakładami były: młyn Herberta Woldt -położony przy obecnym domu państwa Wolańskich - dom młynarza (młyn wybudowano ok. roku 1870), jak i dzierżawiona przez Augusta Dumke karczma (aktualnie dom państwa Jarockich). Interesy gotówkowe przeprowadzali: naczelnik Funk i pomoc biurowa Martha Funk, zwana "Manni", w Kasie Oszczędnościowo-Pożyczkowej.

    Sklepy spożywcze Kutza i Benjamina Hein (aktualnie dom państwa Wojczuk), piekarnia Paula Laude (obecna piekarnia państwa Naklickich) i rzeźnik Paul Kühn zapewniali żywność, poza tą produkowaną przez mieszkańców. Benjamin Hein prowadził poza tym zakład szewski (współcześnie dom państwa Wasilewskich). Inne zakłady rzemieślnicze prowadzili: malarz Rolf Roloff, kowal Kleinschmidt, kołodziej i stolarz Otto Stark, stolarz Scheunemann i ogrodnik Prochnow. Dla zmotoryzowanych mieszkańców funkcjonowała stacja benzynowa Karla Hassa – ulubione miejsce spotkań (znajdowała się przy wyjeździe z Redła w kierunku Świdwina, pomiędzy obecnymi domami państwa Zapała i państwa Ścibor). Max Manske rozwoził galanterię.
    Gmina wiejska Redło znajdowała się do 1933 roku w rękach burmistrza Katha. Po nim urzad ten przejął Siegfried Weidt i piastował go do końca wojny, zajmując się równocześnie pocztą tego urzędu. Sprawami chłopskimi zajmował się Herbert Marquardt. W związku z tym, że Redło było równocześnie okręgiem urzędowym, zamieszkiwali je: przewodniczący Emil Marquardt wraz z zastępcą Hansem Jürgenem Feyem. Urzędnicy stanu cywilnego: Scheinhuber jak i jego zastępca Runge (mieszkańcy Łęg) musieli dojeżdżać do Redła, lub byli w Łęgach odwiedzani. Prawa i porządku pilnował urzędnik policji Wilhelm Fischer z Redła (zamieszkiwał obecny dom państwa Hipp, Ejankowskich i Kaźmierczaków). Ostatnimi znanymi nauczycielami byli: Maybehr, Fritz Hundt i Paul Langbecker. Wiernymi opiekował się pastor Blank z Cieszeniewa. Miejscowe życie klubowe rozgrywało się w klubach: wojskowym, sportowym, młodzieżowym jak i ochotniczej straży pożarnej podlegającej wójtowi Otto Starke. W ostatnich latach wojny, zamieniono część szkoły na przedszkole.
    W roku 1939 zamieszkiwało Redło 625 osób w 168 gospodarstwach domowych.
Czwartego marca 1945 roku wojska radzieckie bez walki zajęły Redło.

  Czasy powojenne

  
Zaraz po wojnie zostało wyburzonych lub zniszczonych przez pożar wiele budynków – tak jak w przypadku gorzelni, która to padła ofiarą pożaru i została rozebrana około roku 1951-52. Między byłym ogrodnictwem Prochnowa a lasem pobudowano parę nowych budynków. Postawiono również pomnik ku czci Armii Czerwonej. Tuż po wojnie zniszczony został pałac Emila Marquardta (największy w Redle). Do chwili obecnej zachował się jedynie fragment parku pałacowego w stylu naturalistyczno - krajobrazowym o powierzchni 2 ha. W latach siedemdziesiątych podobny los spotkał tereny rekreacyjne zwane przez mieszkańców "Chainą" od nazwiska ówczesnego ich właściciela. A było to niewielkie jezioro ze sztuczną plażą położone w połowie odległości Redło - Sucha u podnóża Redłowskich Gór (był to ulubiony teren wypoczynku i rekreacji przedwojennych mieszkańców Redła i powojennych również). Jeziorko to zamieniono póżniej na wysypisko śmieci.
 
Do 1954 roku Redło leżało w powiecie białogardzkim (białogrodzkim tuż po wojnie) , później świdwińskim. Od 1953 roku istniała tu Gromadzka Rada Narodowa.
   W dniu 25 sierpnia 1946 roku został poświęcony kościół w Redle a opiekę duszpasterską nad nim objęli księża z Połczyna Zdroju. W 1958 roku duszpasterzem w Redle został nieżyjący już dziś ks. Józef Król. Pracował on w Redle do 1964 roku. W roku 1964 na krótko proboszczem został również już dziś nieżyjący ks. Eryk Kołodziej. W 1965 roku obowiązki duszpasterskie przejął także nieżyjący już dziś ks. Jan Hrynkiewicz. 25.01.1974 ks. Biskup Ordynariusz Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej Ignacy Jeż ustanowił parafię pod wezwaniem św. Katarzyny w Ostrym Bardzie z siedzibą w Redle, z przynależnością dalszych miejscowości: Buślary, Ludzicko Stare, Ludzicko Nowe, Biernów, Bolkowo i Łośnica. W praktyce jednak duszpasterstwo nad tymi miejscowościami nadal spełniali księża z Połczyna Zdroju. Redło miało jednak tytuł kościoła parafialnego św. Katarzyny w Ostrym Bardzie. Po księdzu Hrynkiewiczu  parafię w Redle miał objąć ksiądz Bolesław Morawski. Jednakże niespodziewanie zmarł on 31 lipca 1975 roku podczas urlopu we Francji.  Tym samym pomimo otrzymania dekretu biskupa nie zdążył objąć parafii.
   Dnia 03.11.1975 nowym proboszczem parafii Redło został ks. Kazimierz Tomasiewicz a 13.06.1980 roku nie żyjący już także ks. kardynał Ignacy Jeż wprowadził zmiany do dekretu i nadał nazwę parafii pod wezwaniem Narodzenia św. Jana Chrzciciela. Od 04.11.1997 roku obecnym proboszczem parafii pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela w Redle jest ks. Rajmund Tessmer
   Dnia 01.10 1948 roku została otwarta we wsi Redło Gminna Biblioteka Publiczna. Pierwszą bibliotekarką była pani Janina Witkowska (Cybula) a lokal biblioteki mieścił się w mieszkaniu pana Józefa Glinieckiego (obecnie dom państwa Wojczuk). W roku 1953 biblioteka zmieniła swój adres. Od tego czasu mieściła się w prywatnym mieszkaniu bibliotekarki pani Janiny Cybula. W lipcu roku 1956 kolejna przeprowadzka, tym razem do budynku Gromadzkiej Rady Narodowej (obecnie budynek pomiędzy sklepem a domem państawa Wasilewskich). Z dniem 15 sierpnia 1978 funkcję kierownika biblioteki przejęła pani Genowefa Posak. (pracująca w niej do dzisiaj). W międzyczasie zaszła jeszcze jedna zmiana adresu. Księgozbiór przeniesiono do wyremontowanej części budynku starej szkoły.
 
W 1962 roku utworzono uniwersytet powszechny a w 1967 roku rejonowy ośrodek kultury. W dniu 31 marca 1967 roku otwarto Wiejski Ośrodek Zdrowia w Redle. W 1970 roku funkcjonował już Kombinat Państwowych Gospodarstw Rolnych REDŁO - jeden z największych tego typu w kraju. W jego skład wchodziło 13 gospodarstw rolnych a gospodarował on na powierzchni 29 350 ha. Jego długoletnim dyrektorem był  nie żyjący już pan Jan Kamiński.
  Z historią Kombinatu PGR związany jest intensywny rozwój Redła jako miejscowości. Na początku lat siedemdziesiątych rozpoczęto budowę osiedla mieszkaniowego dla pracowników PGR. W następnej kolejności pobudowano przedszkole (1976), biura Kombinatu, oraz Zakład Mechanizacji i Chemizacji Rolnictwa (ZMiCH). Pod koniec lat siedemdziesiątych oddano do użytku remizę Ochotniczej Straży Pożarnej.
W roku 1986 oddano do użytku nowy budynek szkolny oraz  stadion sportowy.
   Obecnie w Redle mieszka  1137 osób, zamieszkujących w 343 gospodarstwach domowych.
Z tej liczby 558 osób to mężczyźni a 579 osób kobiety.

Lata

Liczba urodzeń kobiety

Lata

Liczba urodzeń mężczyźni

1900-1947

66

1900-1942

29

1948-1989

382

1943-1989

396

1990-2008

131

1990-2008

134

Razem kobiety 1900-2008

579

Razem mężczyźni 1900-2008

559

Ogólna liczba urodzin 1900-2008

1138

    Jak widzimy z powyższego zestawienia przez 119 lat  liczba osób urodzonych w Redle przewyższa obecną liczbę mieszkańców tylko o 1.
Dane dzięki uprzejmości Urzędu Miasta w Połczynie - Zdroju.

Część zdjęć z tej podstrony oraz fragmenty tłumaczonego na język polski tekstu opublkowane zostały za uprzejmą zgodą pana Dietera Schimmelpfenniga.
Źródło:  
http://www.belgard.org/

Panorama Redła z Redłowskich Gór.
 
Wróć do spisu treści | Wróć do menu głównego